Zo bouwen we mee aan digitale inclusie

Iedereen is van de wereld en het internet is van iedereen. En toch wordt volgens de barometer digitale inclusie 46% van de Belgen digitaal uitgesloten. Daarom vinden we het een absolute must om digitale inclusie actiever in onze werking te verweven. We ontwikkelden en bouwden voor DigitAll de Digital Inclusion by Design Index en dit stimuleerde ons om zelf nog meer in te zetten op e-inclusie.

Wat is digitale inclusie

Zit itsme en online bankieren je in de vingers? Vind je online inschrijvingsformulieren een vloek of een zegen? Voor de ene zijn digitale toepassingen een tweede natuur, de andere worstelt er dagelijks mee. Digitale ongelijkheid situeert zich op vele vlakken. De oorzaak varieert van een gebrek aan een internetverbinding tot zwakke digitale basisvaardigheden. Of zoals de Belgische Barometer Digitale Inclusie 2022 aangeeft:

40% van de Belgische bevolking heeft zwakke digitale vaardigheden, een percentage dat stijgt tot 75% bij mensen met lage inkomens en een laag opleidingsniveau.”

Belgische Barometer Digitale Inclusie 2022

Als digitaal bureau zien we het dan ook als onze missie om digitale toepassingen toegankelijk te maken voor iedereen.

Deze acties staan in 2023 op onze agenda

Vanuit Statik kunnen we de meeste impact maken dankzij digital inclusion by design. Welke aspecten maken een ontwerp digitaal inclusief en hoe kunnen we die aspecten nog sterker benadrukken in de digitale toepassingen die we maken?

In november 2022 lanceerden we een interne bevraging binnen ons team. We bepaalden samen hoe we digitale inclusie hoger op de agenda kunnen zetten en zo ons engagement in het DigitAll charter kunnen concretiseren. Naast onze oude werklaptops doneren aan Digital4Youth, kwamen vier thema’s naar boven waarop we dit jaar actief willen inzetten.

Actie 1: Gebruikersonderzoek stimuleren, ook naar kwetsbare groepen

Vaststelling
Wanneer we het belang van gebruikersonderzoek (bijvoorbeeld user testing) in de opstart van een project toelichten aan klanten, is iedereen spontaan aan boord. Toch gebeurt het in praktijk nog veel te weinig. Fysieke gebruikerstesten organiseren vraagt meer tijd en dus budget (denk maar aan het uitwerken van sterke testscenario’s). Ook zijn organisaties soms onzeker: wie moeten we uitnodigen? En zal het onderzoek wel voldoende opleveren? Zetten we in op gebruikersonderzoek, of gebruiken we het beschikbare budget eerder in voor die ene functionaliteit die er naar ons buikgevoel echt nog mee in moet?

Deze en vele andere factoren zorgen er vaak voor dat de stap naar gebruikersonderzoek dan toch niet, of niet erg uitgebreid gezet wordt. En dan hebben we het zelfs nog over algemeen gebruikersonderzoek, niet over onderzoek bij kwetsbare groepen.

Uitdaging
Hoe kunnen we bedrijven en organisaties volmondig ‘ja’ laten zeggen op gebruikersonderzoek?

Acties voor 2023:
Gebruikersonderzoek kan op vele manieren gebeuren, maar wij leggen de focus graag eens op fysieke user testing — allicht de meest veeleisende vorm, maar eentje die organisaties en communicatieteams ongetwijfeld de meest interessante inzichten bijbrengt, en daardoor vaak ook het meest bijblijft. We nodigen ons netwerk uit voor een laagdrempelige workshop rond user testing. Dit is wat we in gedachten hebben:

  1. Statik nodigt testgroepen (kinderen, jongeren, ouders, mensen in kansarmoede, personen met een handicap…) uit op een bepaalde datum (of co-organiseert dit met partners die in contact staan met kansengroepen)

  2. Bedrijven en organisaties die zich inschrijven, volgen vooraf een eerste workshop om samen de juiste testscenario’s voor hun context uit te denken.

  3. Op de boostdag zelf verdelen we ons in groepjes en gaat elk bedrijf actief aan de slag met een groepje testers.

  4. Na de boostdag krijgt iedereen de opdracht om inzichten te verwerken, en organiseren we een terugkommoment waarbij de belangrijkste learnings gedeeld worden.

In de volgende projecten werd gebruikersonderzoek in het verleden al met succes ingezet, voor zowel een breed publiek, als ouderen en jongeren:

Actie 2: Meten, evalueren en blijven groeien

Vaststelling
Elk digitaal project waar we op onze Statik-zolder op broeden, vertrekt vanuit het standpunt van de mensen die onze digitale producten gaan gebruiken. Samen met onze klanten identificeren we de belangrijkste taken die gebruikers op hun website of in hun platform willen doen, en die vormen de basis voor een goede webstructuur. Niet wat we zelf als organisatie willen doorduwen, maar wat onze doelgroep nodig heeft wordt de belangrijkste drijfveer. We zien daarbij twee grote vraagstukken:

  • We focussen wel op doelgroepen en gebruikers, maar leggen we daarbij wel voldoende focus op (digitaal) kwetsbare groepen? Bij organisaties die een bepaalde kwetsbaarheid expliciet in hun missie verweven hebben (denk bv. aan een motorische uitdaging bij de Parkinsonliga, een gezegende leeftijd bij OKRA, een andere moedertaal bij vzw de Rand, of allerlei van deze uitdagingen bij AZ Diest…) is die aandacht er vaak wel, maar wat met een organisaties als Statik zelf, die zich richten naar een brede groep mensen? Hoe kunnen we meer aandacht hebben voor kwetsbare groepen?

  • Vaak ontbreekt het na de initiële ontwerp- en ontwikkelfase en lancering van een nieuwe website aan een feedbackmechanisme waarmee organisaties effectief kunnen meten of hun informatie voor iedereen duidelijk verwoord, gestructureerd en gevisualiseerd is. Zo is het op de meeste websites ongebruikelijk dat je kan aangeven hoe of waar je als gebruiker bepaalde moeilijkheden ondervindt.

Uitdaging
Hoe kunnen we onze klanten nog meer inzicht helpen krijgen in verbeterpunten om hun digitale communicatie steeds inclusiever te maken?

Acties voor 2023:

  1. Digitale inclusie en aandacht voor kwetsbare groepen actief mee opnemen bij de doelstellingen van een digitaal project (die we jaarlijks evalueren)

  2. Samen met klanten bekijken hoe we dit meetbaar kunnen maken. Bijvoorbeeld door middel van een jaarlijkse survey, directe feedback-knop op website, actieve communicatie hierover en expliciete vraag naar feedback…

Actie 3: eenvoudige & klare taal promoten

Vaststelling
Onze software toepassingen en online marketingstrategieën hebben een redelijk hoge techniciteit. Als expert gooien we, vaak onbewust, al eens met Engelse termen of vakjargon. We zien dergelijke ‘beroepsmisvorming’ ook terugkomen bij de klanten waarvoor we werken, op zich is iedereen op een manier wel expert in zijn eigen werking: spreken in afkortingen, terminologie gebruiken… het is des mensen, maar daarom niet de juiste aanpak.

De manier waarop je als organisatie communiceert, bepaalt mee de ‘digitale stress’ van de ontvanger. Ook al schenken we hier bewust aandacht aan, in de praktijk is er altijd ruimte voor verbetering.

Uitdaging
Hoe kunnen we ons nog meer bewust zijn van het belang van eenvoudige taal, en dit als reflex inbouwen in onze eigen communicatie? Hoe kunnen we ook onze klanten hierin begeleiden?

Acties voor 2023:

  • We volgen Statikbreed een opleiding die ons inzichten bijbrengt en kapstokken meegeeft over klare taal, bijvoorbeeld via de organisatie Wablieft.

  • We evalueren ons eigen werkmateriaal om de richtlijnen en verbeterpunten zo duidelijk mogelijk te maken.

  • We vragen concrete feedback aan ons netwerk.

  • We nemen het onderwerp van eenvoudige en klare taal mee in de opleidingen die we aan klanten geven.

Actie 4: Communiceren over digitale inclusie

Vaststelling
Awareness is belangrijk: wat is digitale inclusie en waarom gaat het ook jou aan? Wat moet je erover weten? En welke stappen kan je zetten om hierin te groeien als organisatie?

Uitdaging
We moeten dit onderwerp simpelweg meer aan bod laten komen.

Acties

  • Concrete resultaten uit eerdere gebruikersonderzoeken van AZ Diest, Leuven Mindgate, Unia, publiq, Wij Leveren … delen.

  • Klanten bevragen over digitale inclusie via onze nieuwsbrieven en sociale media.

  • Ons actieplan rond digitale inclusie delen en actief uitdragen.

Heb je vragen of suggesties rond digitale inclusie?

Wil je graag meedenken over of meehelpen aan bepaalde actiepunten?

Online strateeg

Wie is Stephanie?

Stephanie zorgt voor een zorgeloze start van jouw project. In een handomdraai vertaalt zij de noden van jouw organisatie naar een concreet plan van aanpak.

Volgende blogpost

De 5 takeaways van Laracon 2023

09 februari 2023 | Kristof

Eind januari trok het Laravelteam naar het zonnige Lissabon om twee dagen lang inspiratie op te doen om onze custom projecten nog meer te doen knallen. Benieuwd met welke 5 inzichten we aan de slag gaan?